Eskişehir'de 10 Bin Binanın Acil Dönüşmesi Gerekiyor: Strateji Belgesi Hazırlanıyor

Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Ayşe Ünlüce, kentte yürütülen bina envanteri çalışmasının sonuçlarını paylaşarak kentsel dönüşüm sürecine ilişkin yol haritasını değerlendirdi. İnşaat Mühendisleri Odası ile birlikte 52 bin binada hızlı tarama yapıldığını belirten Ünlüce, elde edilen verilere göre kentte 10 bin binanın çok acil dönüşmesi gerektiğini, bunlardan 5-6 bininin ise hiç gecikmeden yenilenmesi gerektiğini açıkladı.

52 Bin Binada Hızlı Tarama Tamamlandı

Ünlüce'nin aktardığı bilgilere göre bina envanteri çalışması, Büyükşehir Belediyesi ile Tepebaşı ve Odunpazarı belediyelerinin ortaklığında, İnşaat Mühendisleri Odası'nın katkısıyla tamamlandı. Çalışmayla kentteki yapı stokunun envanterinin çıkarılması ve dönüşüm ihtiyacının ölçeğinin ortaya konulması hedeflendi.

Ortaya çıkan tabloya ilişkin olarak Ünlüce, "Bunlar ciddi rakamlar. Yani her binada daire sayısına göre, yaşayan kişi sayısını düşündüğünüzde bunlar gerçekten çok ciddi rakamlar" ifadelerini kullandı. Ünlüce, bir felaket habercisi gibi konuşmak istemediğini ancak gerçeğin masaya yatırılması gerektiğini de sözlerine ekledi.

Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi Hazırlanıyor

Tarama sonuçlarının, hazırlanacak Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi'ne temel oluşturacağı belirtildi. Ünlüce, belgenin şehirdeki dönüşümün nasıl yapılması gerektiğine ilişkin yol haritasını çizeceğini ve bu yöndeki çalışmaların başladığını ifade etti.

Kentsel dönüşüm strateji belgeleri, kentteki riskli yapı stokunun dağılımını, öncelikli dönüşüm bölgelerini ve uygulama modellerini bir arada ele alan planlama araçları olarak öne çıkıyor. Bu tür belgeler, parsel ölçeğinde dağınık biçimde ilerleyen yenilemeler yerine daha bütüncül bir dönüşüm anlayışının benimsenmesine zemin hazırlıyor.

Ünlüce, Mimarlar Odası, İnşaat Mühendisleri Odası, şehir plancıları, kent konseyleri, üniversiteler ve meslek odalarının kent konseyi çatısı altında gerçekleştirdiği toplantılardan çıkan raporların strateji belgesini hazırlayacak ekibe sunulduğunu aktardı. Büyükşehir Belediyesi bütçesiyle yürütülen fay hattı çalışmalarının tamamlanarak Bakanlık tarafından onaylandığını belirten Ünlüce, fayın geçtiği güzergâh ve yaklaşma mesafelerinin netleştiğini, strateji belgesinin ardından ada bazında çözümlerle imar planlarının hazırlanmasının kalacağını söyledi.

Parsel Bazlı Dönüşüm Yerine Ada Bazlı Model

Kentte hasarlı ya da dönüşmesi gerektiği raporlanan bazı binaların parsel bazında yenilendiğini hatırlatan Ünlüce, bu yöntemin özellikle bitişik nizam yapılarda sınırlı kaldığına dikkat çekti. İki yanında hasarlı binalar bulunan bir parselde tek başına yeni bina yapılmasının ne kadar mantıklı olduğunu sorgulayan Ünlüce, uzmanların alan bazlı ya da birden fazla parselin birleştirildiği ada bazlı dönüşümü önerdiğini hatırlattı.

Ada bazlı dönüşümde birden fazla parselin birleştirilmesiyle ortak bir proje geliştirilebiliyor; bu yöntem sosyal donatı alanlarının, otoparkların ve açık alanların planlanmasında daha geniş olanaklar sunuyor. Ancak farklı parsellerdeki maliklerin ortak bir karar etrafında buluşması, uygulamanın en zorlu aşamalarından biri olarak görülüyor.

Ünlüce, imar planlarında sorun bulunan Yeşiltepe, Erenköy, Huzur ve Karapınar mahallelerinde Odunpazarı ve Tepebaşı belediyelerinin plan çalışmalarını tamamladığını, Tepebaşı Belediyesi'nin ise halen Fevzi Çakmak Mahallesi üzerinde çalıştığını aktardı. Ünlüce, imar sorunlu alanların bu şekilde peyderpey çözüldüğünü ifade etti.

Şehir Merkezindeki Bitişik Nizam Yapılar

Asıl sorunun şehir merkezinde, özellikle Porsuk Çayı çevresinde yoğunlaştığını belirten Ünlüce, cadde boyunca koridor gibi sıralanan, 8 kattan aşağı olmayan ve alt katları sonradan ticarete dönüştürülmüş bitişik nizam binalara dikkat çekti. Bu yapılarda kolonların kesilip kesilmediğinin tam olarak bilinmediğini ifade eden Ünlüce, söz konusu bölgelerde ada bazında dönüşümün de kolay olmadığını belirtti.

Uçuş güvenliği nedeniyle uygulanan mania kodu ve kentin alıştığı yatay mimari nedeniyle kat yüksekliğinin artırılmasına sıcak bakmadıklarını dile getiren Ünlüce, ek kat hakkı verilmemesi halinde dönüşüm maliyetinin hak sahiplerine yansıyacağını vurguladı. Ünlüce, merkezde yaşayanların tamamının varlıklı olmadığını, emekli, memur ve işçi maaşıyla geçinen çok sayıda vatandaşın bu maliyeti karşılamakta zorlanabileceğini ifade etti.

Bakanlıkla Destek Modeli Görüşmeleri

Dönüşümün teşvik edilmesi için bakanlıklarla görüşmeler yapılması gerektiğini belirten Ünlüce, Yarısı Bizden kampanyasına benzer şekilde maliyetin bir kısmını karşılayan, kira desteği sağlayan ya da rezerv alanlardan yer öneren çözümlerin geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Ünlüce, strateji belgesi hazırlanırken bir yandan da bakanlıklarla bu görüşmelerin sürdürülmesinin önemine işaret etti.

Gündoğdu'da Dönüşüm Çalışmaları Sürüyor

Belediyenin kendi dönüşüm bölgelerindeki çalışmalara da değinen Ünlüce, Gündoğdu 2 bölgesindeki A etabında 60 konutun iki yıl önce teslim edildiğini, halen 111 konutun yapımının sürdüğünü aktardı. Bu etapta ayrıca 4 iş yeri ve bir kreş yer alacak.

Gündoğdu 1 bölgesinde ise uygulama planıyla kesin daire sayısının belli olacağını belirten Ünlüce, alan tamamlandığında 800'den fazla dairenin yapılmış olacağını, ihalenin önümüzdeki yıl gerçekleştirilmesinin planlandığını ifade etti. Ünlüce'nin aktardığına göre ekipler şu anda uygulama planı ve ihale koşulları üzerinde çalışıyor.

Eskişehir'deki bina envanteri sonuçları, kentteki dönüşüm ihtiyacının boyutunu somut verilerle ortaya koyarken, hazırlanacak strateji belgesinin uygulama modelini belirlemesi bekleniyor. Envanter çalışmasında öne çıkan rakamlar, riskli yapılarda yaşayan vatandaşların binalarının durumunu lisanslı kuruluşlar aracılığıyla tespit ettirmesinin önemini de yeniden gündeme getiriyor. Diğer illerdeki süreçler ve hak sahiplerine yönelik bilgiler için tüm rehberler sayfamızı inceleyebilirsiniz. Kentsel dönüşüm sürecinizi başlatmak için kentsel dönüşüm başvuru formu'nu doldurabilirsiniz.